Externe instanties

U vindt hier een beschrijving van de aard en de verantwoordelijkheden van externe instanties die toezicht houden of veiligheidsonderzoeken verrichten. Bevindingen van deze instanties vindt u in de rubriek rapportages veiligheid.

De Kernfysische Dienst (KFD)

De Kernfysische Dienst (KFD) is de wettelijke toezichthouder op de kerncentrale. De KFD controleert of EPZ zich aan de vergunningsvoorwaarden houdt en of EPZ waar mogelijk actief verbeteringen initieert. Hierover rapporteert de KFD aan de minister die ieder jaar verslag doet aan de Tweede Kamer.

Bij normale bedrijfsvoering is er gemiddeld twee dagen per week een inspecteur van de KFD aanwezig voor haar toezichthoudende taak. Tijdens de ‘onderhoudsstop’ is de KFD dagelijks met meerdere inspecteurs aanwezig. Zij houdt veelal ter plekke toezicht en controleert het werk. Zij kijkt of vergunningen worden nageleefd, of technische specificaties en werkwijzen kloppen en of wijzigingen aan installaties wel mogen worden uitgevoerd.
Naast dit technische werk houdt de KFD ook toezicht op de organisatiestructuren en processen, veiligheidsmanagement, menselijk gedrag, verbetermanagement en de veiligheidscultuur.

Ook bij de aan- en afvoer van radioactieve stoffen houdt de KFD scherp toezicht. U kunt op deze pagina ons factsheet over de veiligheid van nucleaire transporten downloaden.

Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA)

Het IAEA is er om het vreedzaam gebruik van splijtstoffen te bevorderen en houdt internationaal toezicht op het veilig en vreedzaam gebruik van kernenergie. Het IAEA is een autonome organisatie binnen de Verenigde Naties. Met het ondertekenen van de Convention on Nuclear Safety heeft de Nederlandse overheid zich verplicht de nucleaire veiligheid en toezicht periodiek te laten toetsen door de overige landen die deze conventie hebben ondertekend. Het IAEA draagt zorg voor deze ‘peer review’ en ondersteunt de landen bij het waarborgen en verbeteren van de nucleaire veiligheid. In juni 2011 hadden 72 landen deze conventie ondertekend.

Het IAEA wordt regelmatig door de KFD in Borssele uitgenodigd voor een onafhankelijk veiligheidsonderzoek, inspectie of second opinion. Zo zijn er de laatste jaren in Borssele veel IAEA-missies van één tot drie weken geweest.

Alle missies krijgen een opvolging waarbij wordt gecontroleerd of aanbevelingen zijn opgevolgd.

Zie www.iaea.org

World Association of Nuclear Operators (WANO)

De World Association of Nuclear Operators (WANO) is de internationale ‘brancheorganisatie’ van kerncentrales die toeziet op de continue verbetering van de veiligheid in de sector. Bij de WANO zijn alle elektriciteitproducerende kerncentrales in de wereld aangesloten. Door het organiseren van veiligheidsonderzoeken (Peer Reviews en Technical Support Missions) kijken deskundigen van kernenergiecentrales uit de hele wereld in elkaars installaties. Het doel is om van elkaar te leren door elkaar te beoordelen. Medewerkers van EPZ worden aangemoedigd om zelf ook aan de WANO-missies mee te doen. Regelmatig zijn medewerkers van EPZ voor Peer Reviews bij andere kerncentrales.

De deskundigen baseren hun oordeel vooral op waarnemingen in de kerncentrale en interviews met medewerkers. Zij doen aanbevelingen voor verbeteringen. Een Peer Review is een interne aangelegenheid, volgens internationale afspraken worden resultaten niet openbaar gemaakt. De ‘teamleader’ rapporteert de eindconclusie aan het management van de betreffende kerncentrale dat vervolgens actie onderneemt. Na twee jaar komt er een vervolgonderzoek om te beoordelen wat er met verbeterpunten is gedaan. Na Fukushima bezint de WANO zich over de wenselijkheid van de huidige, strikte vertrouwelijkheidclausules. Mogelijk dat dit in de toekomst verandert. De WANO bezocht EPZ voor het laatst in 2008, in 2010 is een follow-up review geweest waarbij bleek dat EPZ de aanbevelingen uit 2008 goed had opgevolgd.

Zie wano.info

Externe Reactor Bedrijfsveiligheids Commissie (ERBVC)

De ERBVC adviseert de directeur EPZ over de veiligheid, het veiligheidsbeleid, de toetsing aan en afstemming met internationale veiligheidsnormen en regelgeving. De ERBVC beoordeelt ook of de (interne) RBVC adequaat functioneert. Deze (internationale) groep van deskundigen moet voorkomen dat de interne deskundigen een tunnelvisie ontwikkelen.

Drie keer per jaar komt de ERBVC bij elkaar om het veiligheidsniveau van de kernenergiecentrale te beoordelen en de resultaten met de directeur te bespreken. Immers: het gevaar bestaat dat als je dagelijks in de spiegel kijkt, veranderingen in wat je ziet niet opvallen. Wettelijk is vereist dat er minimaal twee maal per jaar wordt vergaderd. De externe deskundigen toetsen in een schaduw-review de bedrijfsvoering, processen en het onderhoud onafhankelijk en technisch vakinhoudelijk aan de hand van de internationale ‘state of the art’.

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA)</h2>
<p>Het internationaal toezicht op de kerncentrale is in handen van het Internationaal Atoomenergie Agentschap (IAEA). Er zijn 136 landen lid van het IAEA. Deze autonome organisatie is onderdeel van de Verenigde Naties en ziet toe op veilig en vreedzaam gebruik van kernenergie. Naar aanleiding van de gebeurtenissen in Japan loopt er discussie om de IAEA meer armslag te geven.</p>
<p><br /><br />Het bureau heeft het recht om inspecties te doen bij nucleaire installaties van de lidstaten. Het IAEA wordt ook door de KFD uitgenodigd voor inspecties of een second opinion. Zo zijn de laatste jaren veel missies geweest van een week tot twee weken.</p>
<p><br /><br />Alle missies krijgen een opvolging waarbij wordt gecontroleerd of aanbevelingen worden opgevolgd.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ;width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>De Kernfysische Dienst (KFD)</h2>
<p>De Kernfysische Dienst (KFD) is vanuit het Ministerie van Infrastructuur en Milieu de wettelijke toezichthouder op de kerncentrale. De KFD controleert of EPZ zich aan de vergunningsvoorwaarden houdt en of EPZ waar mogelijk actief verbeteringen initieert. Hierover rapporteert de KFD aan de minister die ieder jaar verslag doet aan de Tweede Kamer.</p>
<p><br /><br />Bij normale bedrijfsvoering is er gemiddeld twee dagen per week een inspecteur van de KFD aanwezig voor haar toezichthoudende taak. Tijdens de ‘onderhoudsstop’ is de KFD dagelijks met meerdere inspecteurs aanwezig. Zij houdt veelal ter plekke toezicht en controleert het werk. Zij kijkt of vergunningen worden nageleefd, of technische specificaties en werkwijzen kloppen en of wijzigingen aan installaties wel mogen worden uitgevoerd.<br />Naast dit technische werk houdt de KFD ook toezicht op de organisatiestructuren en processen, veiligheidsmanagement, menselijk gedrag, verbetermanagement en de veiligheidscultuur.</p>
<p><br /><br />Ook bij de aan- en afvoer van radioactieve stoffen houdt de KFD scherp toezicht. U kunt op deze pagina ons factsheet over de veiligheid van nucleaire transporten downloaden.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Externe Reactor Bedrijfsveiligheids Commissie (ERBVC)</h2>
<p>De ERBVC adviseert de directeur EPZ over de veiligheid, het veiligheidsbeleid, de toetsing aan en afstemming met internationale veiligheidsnormen en regelgeving. De ERBVC beoordeelt ook of de (interne) RBVC adequaat functioneert. Deze (internationale) groep van deskundigen moet voorkomen dat de interne deskundigen een tunnelvisie ontwikkelen.</p>
<p> </p>
<p>Drie keer per jaar komt de ERBVC bij elkaar om het veiligheidsniveau van de kernenergiecentrale te beoordelen en de resultaten met de directeur te bespreken. Immers: het gevaar bestaat dat als je dagelijks in de spiegel kijkt, veranderingen in wat je ziet niet opvallen. Wettelijk is vereist dat er minimaal twee maal wordt vergaderd.</p>
<p>De externe deskundigen toetsen in een schaduw-review de bedrijfsvoering, processen en het onderhoud onafhankelijk en technisch vakinhoudelijk aan de hand van de internationale ‘state of the art’.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Hoofd Kerncentrale</h2>
<p>Het Hoofd Kerncentrale is door de directeur EPZ belast met de directe verantwoordelijkheid voor de veilige bedrijfsvoering van de kerncentrale. Hij heeft daarbij bevoegdheden die door de directeur zijn verleend.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>ALARA-commissie</h2>
<p> </p>
<p>Houdt zich bezig met stralingsbeschermingsmaatregelen. ALARA staat voor As Low As Reasonable Achievable en geldt de stralingsdosis die medewerkers in bepaalde omstandigheden kunnen oplopen. Die is onderhevig aan strenge limieten en wordt zo laag mogelijk gehouden.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Plant Manager Kerncentrale</h2>
<p>De Plant Manager Kerncentrale heeft de dagelijkse leiding over de kerncentrale en gaat over operationele en economische beslissingen. Op het gebied van veiligheid laat hij zich gevraagd en ongevraagd adviseren door het Hoofd Kerncentrale.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Directeur EPZ</h2>
<p>De directeur EPZ is verantwoordelijk voor de veilige bedrijfsvoering met de kernenergiecentrale.</p>
<p> </p>
<h2>Manager Nucleaire Veiligheid</h2>
<p>De Manager Nucleaire Veiligheid geeft gevraagd en ongevraagd advies aan de Plant manager. Hij neemt een onafhankelijke positie in. Indien noodzakelijk overlegt hij rechtstreeks met de KFD.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>World Association of Nuclear Operators (WANO)</h2>
<p>De World Association of Nuclear Operators (WANO) uit Parijs is de internationale ‘brancheorganisatie’ van kerncentrales die toeziet op de continue verbetering van de veiligheid in de sector. Bij de WANO zijn alle elektriciteitproducerende kerncentrales in de wereld aangesloten.</p>
<p><br />Door het organiseren van veiligheidsonderzoeken (Peer Reviews) kijken deskundigen van kernenergiecentrales uit de hele wereld in elkaars installaties. Het doel is om van elkaar te leren door elkaar te beoordelen. Medewerkers van EPZ worden aangemoedigd om zelf ook aan de WANO-missies mee te doen. Regelmatig zijn medewerkers van EPZ voor Peer Reviews bij andere kerncentrales.</p>
<p><br />De deskundigen baseren hun oordeel vooral op waarnemingen in de kerncentrale en interviews met medewerkers. Zij doen aanbevelingen voor verbeteringen. Een Peer Review is een interne aangelegenheid. De ‘teamleader’ rapporteert de eindconclusie aan het management van de betreffende kerncentrale. Na twee jaar komt er een vervolgonderzoek om te beoordelen wat er met verbeterpunten is gedaan. De WANO bezocht EPZ voor het laatst in 2008, in 2010 is een follow-up review geweest waarbij bleek dat EPZ de aanbevelingen uit 2008 goed had opgevolgd.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Reactor Bedrijfs Veiligheids Commissie (RBVC)</h2>
<p>Nucleaire veiligheid heeft altijd een overtreffende prioriteit bij het bedrijven van een kerncentrale. Er wordt voortdurend gecontroleerd of de bedrijfsvoering zich hieraan houdt. Dit wordt gecontroleerd door de Reactor Bedrijfsveiligheids Commissie (RBVC) die bestaat uit specialisten en managers uit de eigen organisatie van EPZ. De Reactor Bedrijfsveiligheids Commissie is als het ware de spiegel waarin EPZ zichzelf op regelmatige basis bekijkt. De RBVC neemt een onafhankelijke positie in, los van de hiërarchie bij EPZ. De commissie adviseert het Hoofd Kerncentrale.<br /><br />De RBVC toetst processen en gehanteerde werkwijzen aan de meest recente internationale normen, houdt reviews en kan gerichte inspecties laten houden door de afdeling kwaliteitszorg. De RBVC heeft ook een luisterend oor en functioneert als niet-hiërarchische reviewcommissie. Als een medewerker een onveilige situatie signaleert, kan hij zich wenden tot de RBVC. Overigens heeft EPZ ook een onafhankelijke vertrouwenspersoon en een klokkenluidersregeling.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Afdeling kwaliteitszorg</h2>
<p> </p>
<p>Nucleaire Veiligheid en Kwaliteitszorg (NV&KZ) stelt het nucleaire veiligheidsbeleid op en voert dat uit. De afdeling doet zelfstandig onderzoek en levert advies over de nucleaire veiligheid, stralingsbescherming, kwaliteitszorg en beveiliging.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Staande Organisatie</h2>
<p>De operationele organisatie, onze medewerkers, is doordrongen van haar verantwoordelijkheden. De veiligheidscultuur wordt permenanet bewaakt en verbeterd.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>Storings- en ALARA-werkgroep</h2>
<p>Naast de RBVC is er een aantal werkgroepen die zich met specialistische deelterreinen bezighouden. De ‘storingswerkgroep’ en de ‘stralingsbeschermingswerkgroep’ (ALARA) zijn de belangrijkste, zij doen voorstellen voor te nemen maatregelen of maken beleid dat het aantal storingen en de hoeveelheid opgelopen dosis (medewerkers) zo klein mogelijk moet houden. ALARA staat voor As Low As Reasonably Achievable en geldt voor de op te lopen<br />stralingsdosis voor medewerkers.</p>
</div>

<div style="background:#BDE4F7 ; width:500px; border:2px solid #555555; padding:10px;"><h2>ARBO & IVC</h2>
<p>De ARBO en Industriële Veiligheids Commissie zorgt voor veilig en verantwoord werken ten aanzien van niet-nucleaire werkzaamheden.</p>
</div>

Resultaten Europees Robuustheidsonderzoek

De resultaten van het Europese Robuustheidsonderzoek zijn door het ministerie van EL&I aangeboden aan de Tweede Kamer. De publieksversie en het Engelstalige hoofdrapport zijn hier te bekijken.

Links

- epz.nl
- werkenbijepz.nl
- mengoxide.nl
- recyclenbijepz.nl
- IAEA.org
- Wano.info